Tijdens je zwangerschap kun je meer afscheiding krijgen. Een product dat je eerder prettig vond, kan ineens je huid irriteren. Lauw water, voorzichtig afdrogen en comfortabel ondergoed zijn vaak genoeg voor de dagelijkse verzorging. Bespreek een nieuwe geur, jeuk of pijn met je verloskundige of arts.
Vulva en vagina: wat is het verschil?
De uitwendige geslachtsdelen heten de vulva; het kanaal aan de binnenkant is de vagina. De vagina reinigt zichzelf. Breng geen water of reinigingsproducten in de vagina en gebruik geen vaginale douche.
Was de buitenkant eenmaal per dag met lauw water, zonder te schrobben, en dep droog met een zachte handdoek. Vermijd geparfumeerde zeep, geurende doekjes, intiemdeodorant en ontsmettingsmiddelen. Vaak opnieuw wassen kan de irritatie verergeren. Blijft je huid droog of gevoelig, vraag dan advies over een geschikte zeepvervanger.
Comfort onderweg
Kies katoenen ondergoed dat niet knelt en verschoon het als het vochtig is. Een reservebroekje in je tas kan handig zijn voor een lange dag. Veeg na het toilet van voren naar achteren. Irriteert een inlegkruisje of verzorgingsproduct je huid, stop dan met het gebruik en bespreek aanhoudende klachten met je verloskundige of arts.
Let op veranderingen in afscheiding
Meer dunne, heldere of melkwitte afscheiding zonder onaangename geur kan normaal zijn tijdens de zwangerschap. Alleen de hoeveelheid of kleur vertelt niet of je een infectie hebt. Let op een geur, kleur of structuur die voor jou anders is dan gewoonlijk.
Neem contact op met je verloskundige of huisarts bij groene of gele afscheiding, een onaangename geur, jeuk of pijn. Brokkelige witte afscheiding met jeuk kan bij een schimmelinfectie passen, maar gebruik niet op eigen initiatief een oud medicijn. Sommige middelen tegen schimmelinfecties zijn niet geschikt tijdens de zwangerschap.
Bel dezelfde dag je huisarts bij pijn of een branderig gevoel tijdens het plassen. Onderzoek naar een blaasontsteking kan nodig zijn. Krijg je ook koorts, koude rillingen of pijn in je zij of rug, of word je duidelijk zieker, zoek dan direct medische hulp.
Wanneer moet je direct bellen?
Bel bij vaginaal bloedverlies of mogelijk vruchtwaterverlies meteen je verloskundige of gynaecoloog. Vruchtwater kan in één keer komen of langzaam blijven lekken. Gebruik eventueel een maandverband, geen tampon. Vertel welke kleur het vocht heeft en wanneer het begon; stel het bellen niet uit om dit eerst bij te houden.
Krijg je vóór 37 weken zwangerschap regelmatige weeën, menstruatieachtige pijn of rugpijn die je niet gewend bent, bel dan direct je verloskundige of gynaecoloog. Wacht niet tot de volgende controle of de ochtend.
Schakel spoedhulp in bij veel bloedverlies, hevige buikpijn, flauwvallen of het gevoel dat je gaat flauwvallen. Bloedverlies met schouderpijn is ook een spoedsignaal. Laat een nieuwe, pijnlijke zwelling van de vulva door een arts beoordelen.
Ontharen en verzorgingsproducten
Je hoeft je schaamhaar niet te verwijderen. Wil je dat wel, vermijd dan behandelingen die je huid irriteren. Forceer niets als je de plek niet goed kunt zien of veilig kunt bereiken. Volg voor een ingreep rond de bevalling de persoonlijke instructies van je zorgteam.
Vraag je arts, verloskundige of apotheker om advies voordat je een crème, vaginaal product, kruidenmengsel of medicijn tegen jeuk of een branderig gevoel gebruikt. Vertel dat je zwanger bent. ‘Natuurlijk’ betekent niet vanzelf dat het veilig is tijdens de zwangerschap. Stop of verander ook een voorgeschreven behandeling niet zonder overleg.
Na de bevalling
Volg de instructies die je bij ontslag krijgt voor bloedverlies en eventuele hechtingen. Was het perineum, de huid tussen vagina en anus, met gewoon lauw water en dep het voorzichtig droog. Verschoon maandverband regelmatig en was ervoor en erna je handen. Vraag advies voordat je crème of ontsmettingsmiddel op een wond aanbrengt.
Neem meteen contact op met je verloskundige of arts bij toenemende wondpijn, een onaangename geur, pus, een wond die opengaat of koorts. Schakel spoedhulp in bij plotseling veel bloedverlies, flauwvallen of ernstige zwakte.
Bronnen
- Devon Sexual Health, NHS: Genital hygiene
- ACOG: Vulvovaginal health
- NHS: Vaginal discharge in pregnancy
- NHS: Urinary tract infections
- NHS: Premature labour and birth
- NHS: Vaginal bleeding in pregnancy
- NHS: Signs that labour has begun
- NHS: Medicines in pregnancy
- NHS: Your body after the birth
- Kingston and Richmond NHS: Perineal wound breakdown
- Thuisarts: Klachten tijdens de zwangerschap