Je kind komt misschien weer met hetzelfde boek aan en wil opnieuw dat ene favoriete plaatje bekijken. Soms lees je samen een paar bladzijden, soms praten jullie over één plaatje. Een paar boeken binnen handbereik en een rustig moment dat jullie allebei uitkomt, zijn een goed begin.
Begin al met je baby
Je kunt vanaf de geboorte voorlezen. Ondersteun je baby comfortabel en ga zo zitten dat je gezicht en het boek te zien zijn. Kies stevige kartonboekjes of stoffen babyboekjes met eenvoudige afbeeldingen. Een boek kan in de mond belanden: controleer daarom op losgeraakte onderdelen en beschadigde randen en volg de schoonmaakinstructies.
Bij het bekijken van een boek met je baby hoef je niet elk woord voor te lezen. Wijs een hond aan, zeg “Woef” en wacht op een blik of geluidje. Laat je baby de bladzijde aanraken, terugbladeren en met jouw hulp omslaan. Draait je baby het hoofd weg, strekt het zich of wordt het onrustig, neem dan een pauze. Het boek kan later weer open.
Van plaatjes naar een gesprek
Wijst je peuter of kleuter iets aan, praat daar dan over. Je kunt zeggen: “Die bus lijkt op de bus waar we gisteren in zaten” of vragen: “Waar zou hij nu naartoe gaan?” Geef tijd voor een antwoord, met woorden, een gebaar of een geluid. Wil je kind niet praten, dan kan het ook gewoon naar het verhaal luisteren.
Hetzelfde verhaal opnieuw lezen kan helpen om vertrouwde woorden en het ritme te herkennen. Wacht aan het einde van een geliefde zin even, zodat je kind die kan afmaken als het wil. Lees en praat ook in de talen die jullie thuis gebruiken. Is een boek in een andere taal, dan kun je de plaatjes bespreken in de taal die je gemakkelijk spreekt.
Een leesmoment dat in jullie dag past
- Kies een kort, rustig moment na thuiskomst of bij het klaarmaken voor bed. Lukt het dan niet, probeer het op een ander moment.
- Laat je kind uit twee of drie boeken kiezen; het mag opnieuw de favoriet zijn.
- Zet een paar boeken met zichtbare omslagen op een lage, bereikbare plek. Beveilig boekenkasten tegen omvallen volgens de instructies van de fabrikant.
- Leg een klein prentenboek klaar voor onderweg of een wachttijd.
- Ontdek samen onderwerpen in de bibliotheek en laat je kind ook zien dat jij een boek of tijdschrift leest.
Kies een plek waar jullie elkaar goed kunnen zien en horen. Help zo nodig het boek vast te houden of bladzijden om te slaan. Grotere afbeeldingen, voelbare pagina's of luisterboeken kunnen passen bij wat je kind nodig heeft. Heeft je kind een beperking in zien of horen, bespreek dan met de betrokken specialist welke boeken en manieren van samen lezen geschikt zijn.
Blijf zelf wakker als je met je baby op de bank of in een stoel leest. Wordt je baby slaperig, leg je baby dan op de rug op een geschikte, vlakke en stevige slaapplek. Leg geen boeken, kussens of los beddengoed in het bedje van een baby.
Als je kind geen boek wil
Probeer een korter verhaal, een ander moment of een onderwerp dat je kind boeit. Soms is naar een plaatje van een graafmachine kijken genoeg; soms luistert je kind terwijl het op de vloer speelt. Gebruik lezen niet als straf en vraag niet elke keer om een vast aantal bladzijden af te maken.
Vermijdt je kind op de basisschool het lezen, vraag dan wat lastig is: de woorden lezen, de betekenis volgen of de lengte van de tekst? Bespreek je observaties met de leerkracht en spreek af hoe je kunt helpen. Maak je je zorgen over zien, horen of de taalontwikkeling, bespreek die dan met de huisarts. Kan je kind iets niet meer wat eerder regelmatig lukte, neem dan zonder uitstel contact op met de huisarts.
Als je kind zelf leert lezen
Je kunt blijven voorlezen en ook strips, gedichten en boeken over favoriete onderwerpen kiezen. Een verhaal dat je kind nog niet zelf kan lezen, kan het wel van jou horen. Zo blijft er ruimte om samen van boeken te genieten.
Sluit bij het oefenen met lezen aan op de aanpak van de leerkracht. Loopt je kind vast bij een woord, help dan de geleerde koppelingen tussen letters en klanken te gebruiken. Laat het woord niet alleen raden aan de hand van een plaatje. Help rustig bij een fout en lees zo nodig samen opnieuw. Gaat het vaak moeizaam, vraag de leerkracht om een tekst die beter past bij wat je kind al kan.
Samen lezen ondersteunt taal, woordenschat en gesprekken. Maak vandaag tijd voor een boek dat je kind kiest; een paar bladzijden of even stilstaan bij een geliefd plaatje kan genoeg zijn. Komt je kind morgen weer met hetzelfde boek, dan kunnen jullie samen verder waar je gebleven was.
